قندیل پرس
منبع: فرانس۲٤/ ترجمە اختصاصی قندیل پرس
این اعلام پس از ماهها مذاکره بین دو طرف و در پی توافق ماه ژانویه صورت میگیرد که خواستار ادغام کامل نهادهای مدنی و نظامی کوردها در ساختار دولت شده بود – اقدامی که واشنگتن آن را «تاریخی» خواند.
مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) به رهبری کوردها، در مراسمی در شهر قامشلو در شمال شرقی سوریه گفت: «میخواهم بگویم که مرحله ادغام نهادهای نظامی، امنیتی و اداری در نهادهای دولت ملی تکمیل شده و پایان یافته است.»
وی افزود: «از این پس، ما مرحله جدیدی را آغاز میکنیم.»
«مبارزه ما برای تثبیت حقوق مردممان در قانون اساسی ادامه خواهد یافت.»
توافقنامه ژانویه که توسط عبدی و احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، امضا شد، پس از درگیریهایی بین جنگجویان کورد سوری و نیروهای مقامات جدید صورت گرفت؛ درگیریهایی که طی آن کوردها بخشهای وسیعی از قلمرو تحت کنترل خود را در مناطق نفتخیز شمال و شمال شرق از دست دادند.
در بحبوحه این خشونتها، احمد الشرع در ۱۶ ژانویه فرمانی را امضا کرد که حقوق ملی کوردها را تضمین کرده و زبان کوردی را به عنوان یک زبان ملی به رسمیت میشناسد؛ گامی بیسابقه از زمان استقلال سوریه در سال ۱۹۴۶.
در ماه فوریه، نورالدین احمد عیسی، یک کورد اهل شهر قامشلو، به عنوان استاندار حسکه منصوب شد. در ماه مارس نیز، سیپان حمو، مقام ارشد نظامی کورد، به عنوان دستیار منطقهای وزیر دفاع منصوب گردید.
به عنوان بخشی از روند اجرای این توافق، نیروهای دولتی وارد شهرهای حسکه و قامشلو شدند و دمشق مدیریت فرودگاه قامشلو و میادین کلیدی نفت را بر عهده گرفت.
نیروهای آمریکایی نیز بیش از ۵۷۰۰ زندانی گروه دولت اسلامی (داعش) را که در اردوگاههای تحت کنترل پیشین کوردها نگهداری میشدند، به کشور همسایه یعنی عراق منتقل کردند.
واشنگتن حامی اصلی نیروهای دموکراتیک سوریه در مبارزه با داعش بود، اما با جانبداری از مقامات دوست ایالات متحده که پس از سقوط بشار اسد در سال ۲۰۲۴ قدرت را در دست گرفتند، از حمایت خود دست کشید.
عبدی جزئیاتی در مورد چگونگی ادغام نیروهای دموکراتیک سوریه و نیروهای امنیتی کورد در صفوف دولت سوریه، پس از ماهها کشمکش بین دو طرف، ارائه نکرد.
نیروهای دموکراتیک سوریه در سال ۲۰۱۵ با تشویق ایالات متحده که تحت تأثیر جنگجویان کوردی که داعش را در کوبانی در شمال سوریه شکست داده بودند قرار گرفته بود، تشکیل شد.
کوردها شهر خود را پس از چهار ماه نبرد تلخ آزاد کردند و واشنگتن در آن زمان به دنبال شریکی قابل اعتماد در نبرد با جهادیهایی بود که چهار سال بعد به لحاظ سرزمینی در سوریه شکست خوردند.
به گفته عبدی، این نیرو حدود ۱۰۰ هزار جنگجو را گرد هم آورده بود و از کوردها و اعراب تشکیل میشد.
اما به گفته فابریس بالانش، متخصص امور سوریه، پس از آنکه ارتش الشرع کنترل دو استان رقه و دیرالزور (که پیش از این در دست کوردها بود) را به دست گرفت، اعراب حاضر در صفوف آنها به طور دستهجمعی جدا شدند و این امر باعث شد تا قدرت آنها به نصف میزان قبلی کاهش یابد.
کوردها پیش از این تحت حکومت دولتهای متوالی با سرکوب مواجه بودند و از آموزش زبان خود، جشن گرفتن اعیادشان یا عمل به فرهنگ خود منع شده بودند.
بیست درصد از کوردهای سوریه – که حدود ۱۵ درصد از کل جمعیت این کشور را تشکیل میدهند – به دنبال یک سرشماری بحثبرانگیز در سال ۱۹۶۲ تابعیت خود را از دست دادند.
اما حتی با وجود اینکه دولت جدید در دمشق حقوق بیشتری نسبت به اسلاف خود به آنها اعطا میکند، این ادغام اساساً به رویای خودمختاری کوردها پایان میدهد.
موتلو چیویروغلو، تحلیلگر و کارشناس مسائل کوردها مستقر در واشنگتن، به خبرگزاری فرانسه گفت: «انحلال نیروهای دموکراتیک سوریه به معنای یک پایان تلخ است.»
«یک نیروی نظامی که بسیار موفق بوده، داعش را بارها و بارها شکست داده و مورد تحسین بسیاری قرار گرفته است، متأسفانه به پایان راه خود میرسد.»
