قندیل پرس
✍ ست فرانتسمن
منبع: FDD/ ترجمە اختصاصی قندیل پرس
در ۲۹ اوت، بیبیسی گزارش داد که ایالات متحده قصد دارد به حمایت نظامی خود از نیروی نظامی پیشمرگه وابسته به دولت اقلیم کوردستان پایان دهد. این گزارش در حالی منتشر میشود که آمریکا در آستانه نزدیک شدن به ضربالاجل ۳۰ سپتامبر در حال خارج کردن نیروهای خود از عراق است و این امر به انتشار گزارشهای رسانهای متعددی در اقلیم کوردستان (شمال عراق) در خصوص پیامدهای قطع این بودجه منجر شده است. بحثها درباره حمایتهای آینده آمریکا همچنین در میان موج جدیدی از حملات ایران به اقلیم کوردستان در شبهای ۱ و ۲ سپتامبر صورت گرفت.
بودجه و حمایت آمریکا از پیشمرگهها بخشی از یک یادداشت تفاهم (MOU) جامعتر بین وزارت دفاع آمریکا و وزارت امور پیشمرگههای دولت اقلیم کوردستان است که نخستین بار در سال ۲۰۱۶ مورد توافق قرار گرفت. در سال ۲۰۲۲ و همزمان با تمدید این یادداشت تفاهم، پنتاگون خاطرنشان کرد که تمرکز آن بر «حمایت از مشارکت نیروهای پیشمرگه در عملیات شکست داعش به عنوان بخشی از نیروهای امنیتی عراق» است. این تفاهمنامە همچنین از انجام اصلاحات در درون وزارت پیشمرگه اقلیم کوردستان حمایت میکرد.
در بهار ۲۰۲۶، برای اولین بار گزارشهایی منتشر شد مبنی بر اینکه در درخواست بودجه جدید آمریکا، حمایت از پیشمرگهها از ۶۱ میلیون دلار به صفر کاهش خواهد یافت. با این حال، مقدار کمی از این حمایتها برای تامین نیازهای پزشکی، در حدود ۱ میلیون دلار، در سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد یافت. زمانی که این موضوع در ماه می گزارش شد، شبکه رسانهای روداو (Rudaw) به وجود بحثهایی درباره حفظ بخشی از این بودجه اشاره کرد. در این گزارش آمده بود: «این اظهارات در حالی مطرح میشود که پیشنهاد بودجه سال مالی ۲۰۲۷ به دنبال متمرکز کردن “صندوق آموزش و تجهیزات مقابله با داعش” در بغداد است. این درخواست، ۱۱۸.۹ میلیون دلار را به نیروهای دفاعی و مبارزه با تروریسم فدرال عراق اختصاص میدهد، در حالی که بودجه مستقیم برای اقلیم کوردستان را صفر در نظر گرفته است.»
آخرین گزارش همچنان نشاندهنده حرکت به سمت بودجه صفر است، اما حکومت اقلیم کوردستان پیامهای ضد و نقیضی درباره اتفاقات پیشرو ارسال کرده است. در ۲۹ اوت، وزارت پیشمرگه اعلام کرد که درباره قطع بودجه به آنها اطلاعی داده نشده است. با این حال، در ۳۰ اوت، همین وزارتخانه در گفتگو با شبکه روداو تایید کرد که یادداشت تفاهم مذکور در ۳۰ سپتامبر به پایان خواهد رسید.
شورش اسماعیل، وزیر پیشمرگه، به روداو گفت: «چهار سال پیش، در نهاد ریاست اقلیم کوردستان، ما یک یادداشت تفاهم با نیروهای ائتلاف امضا کردیم. این دوره چهار ساله در ماه سپتامبر به پایان میرسد و تمام مفاد مندرج در این تفاهمنامه به طور کامل اجرا شده است.» از این گزارشها مشخص نبود که آیا این یادداشت تفاهم مستقیماً به موضوع بودجه گره خورده است یا خیر.
جوی هود، سفیر آمریکا و سرپرست سابق دستیار وزیر امور خارجه در امور خاور نزدیک، به نشریه «دِ نیو ریجِن» (The New Region) گفت: «حمایت مالی دولت آمریکا از حکومت اقلیم کوردستان برای یکپارچهسازی نیروهای پیشمرگه، همواره قرار بود موقتی باشد.»
با این وجود، تلاشهایی در درون حکومت اقلیم کوردستان در جریان است تا حمایت آمریکا پس از ماه سپتامبر نیز حفظ شود. کانال ۸، که دفتر مرکزی آن در سلیمانیه اقلیم کوردستان قرار دارد، به نقل از یک مقام وزارت پیشمرگه اعلام کرد که آمریکا و حکومت اقلیم کوردستان وارد بحثهایی درباره تداوم این حمایتها خواهند شد. ریبر احمد، وزیر داخله اقلیم کوردستان نیز در ۲۹ اوت گفت که مذاکراتی با پنتاگون در جریان است.
نورالدین ویسی، سخنگوی مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم کردستان، در ۲۹ اوت به روزنامه «نشنال» (The National) گفت: «پایان یافتن توافق فعلی نباید به عنوان پایان شراکت یا همکاری استراتژیک میان آمریکا و اقلیم کوردستان تفسیر شود.»
در حالی که بحث بر سر بودجه ادامه دارد، ایران در شامگاه ۱ و ۲ سپتامبر حملاتی را علیه اقلیم کوردستان انجام داد. حزب دموکرات کوردستان ایران، که یکی از چند گروه مخالف کورد ایرانیِ فعال در شمال عراق است، اعلام کرد که هدف پهپادهای ایرانی قرار گرفته است. این گروه گفت: «ابتدا سه پهپاد به کوههای بالیسان اصابت کردند. اندکی پس از آن، اردوگاه جژنیکان در نزدیکی اربیل که محل اقامت خانوادههای اعضای حزب دموکرات کوردستان ایران است نیز هدف قرار گرفت.»
اداره مبارزه با تروریسم حکومت اقلیم کوردستان اعلام کرد که ائتلاف ضد داعش ۱۰ پهپاد را سرنگون کرده است. شبکه روداو نیز ادعا کرد که حملات ایران یک بالن نظارتی را «نابود» کرده است، اگرچه هیچ تاییدیه جداگانهای در این باره وجود نداشت.
از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در ماه فوریه، بیش از ۱۰۰۰ حمله پهپادی و موشکی به اقلیم کوردستان صورت گرفته است.
