✍ ست جی. فرانتزمن (Seth J. Frantzman)
منبع: FDD/ ترجمە اختصاصی قندیل پرس
ایران در اواسط ژوئیه، در حالی که ایالات متحده به حملات هوایی مجدد خود علیه ایران ادامه میداد، حملات به اقلیم کوردستان در شمال عراق را افزایش داد. تا ۲ ژوئیه، ایالات متحده برای ۱۰ شب متوالی حملاتی را انجام داده بود. در ۲۰ ژوئیه، ایران به حزب اپوزیسیون کورد ایرانی «کومله» حمله کرد و مقر آن را در نزدیکی اربیل با پهپادها و موشکها هدف قرار داد. بسیاری از احزاب کورد ایرانی در شمال عراق مستقر هستند و این حملات باعث شده است که شرکتهای انرژی متعددی فعالیتهای خود را در این منطقه به حالت تعلیق درآورند.
حملات ایران به گروههای اپوزیسیون کورد، چند روز پس از افزایش تنشهای آمریکا و ایران در اوایل ژوئیه شدت گرفت. ایران و شبهنظامیان تحت حمایت ایران در عراق پیش از این، در پی آتشبس ماه آوریل با ایالات متحده، حملات خود به اقلیم کوردستان در شمال عراق را کاهش داده بودند. این آتشبس پس از انجام بیش از ۸۰۰ حمله بین ۲۸ فوریه تا ۲۰ آوریل برقرار شد که برخی از آنها تأسیسات دیپلماتیک آمریکا و سایر کشورها را نیز هدف قرار داده بودند. حملات دیگری نیز در اوایل ماه مه در شمال عراق رخ داد.
حزب آزادی کوردستان (پاک – PAK) اعلام کرد که در ۱۳ ژوئیه هدف سه پهپاد قرار گرفته است. احزاب «پاک» و «کومله» دو گروه از شش گروه کورد ایرانی هستند که در اوایل سال ۲۰۲۶ برای هماهنگی برخی از فعالیتهای خود به ائتلافی علیه رژیم ایران پیوستند. در ۱۶ ژوئیه، شرکت «دانا گاز» (Dana Gas) اولین شرکت بزرگ انرژی بود که به دلیل این تهدیدات فعالیتهای خود را به حالت تعلیق درآورد. شبکه رسانهای رووداو در این باره خاطرنشان کرد: «تصمیم برای تعلیق عملیات پس از آن اتخاذ شد که چهارشنبه شب، هشت پهپاد انتحاری (یکطرفه) اربیل را هدف قرار دادند؛ این در حالی است که با افزایش خصومتها، تبادل آتش بین ایالات متحده و ایران همچنان ادامه دارد.» شبکه دولتی پرس تیویِ ایران نیز ادعا کرد که ایران در ۱۵ ژوئیه گروههای «تجزیهطلب» کورد را هدف قرار داده است.
به گفته گروههای اپوزیسیون کورد، ایران بین ۱۷ تا ۲۰ ژوئیه حملات بیشتری را انجام داد. در حملهای در ۱۷ ژوئیه، ۹ نفر از اعضای یکی از شاخههای حزب کومله کشته شدند. حزب پاک، ایران را به استفاده از فسفر سفید در یک حمله جداگانه در ۱۹ ژوئیه متهم کرد. این حزب در بیانیهای گفت: «بر اساس مشاهدات شاهدان عینی، معاینات پزشکی روی ۹ تن از پیشمرگههای مجروح و آتشسوزیهای گسترده در سایتِ هدف قرار گرفته، مهمات به کار رفته در این حمله پهپادی حاوی فسفر سفید بوده است.»
شفق نیوز در ۱۸ ژوئیه اعلام کرد که ایالات متحده (که دارای کنسولگری و پرسنل نظامی در این منطقه است) پهپادهایی را که اربیل، پایتخت اقلیم خودمختار کوردستان را هدف قرار داده بودند، سرنگون کرده است. ویدئوها این رهگیریهای گزارش شده را نشان دادند. با این حال، شفق نیوز افزود: «اینکه چه کسی اقلیم کوردستان عراق را هدف قرار میدهد و با چه هدفی — از سوی دولتی که پهپادها در خاک آن سقوط میکنند، رسماً بیپاسخ مانده است.»
اگرچه فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام – CENTCOM) به حملات پهپادی اربیل اشارهای نکرد، اما در ۱۹ ژوئیه طی بیانیهای اعلام کرد که «یکی از نیروهای نظامی ایالات متحده در شمال عراق در ۱۸ ژوئیه، در حین انهدام کنترلشدهی مهمات منفجرنشدهیِ بهجا مانده از یک پهپاد تهاجمی و انتحاریِ سرنگونشدهی ایرانی، در میدان نبرد کشته شد. یک نظامی دیگر نیز زخمی شد و همچنان برای جراحتی جزئی تحت درمان قرار دارد.» کشته شدن این نیروی نظامی آمریکایی در شمال عراق، یک روز پس از آن رخ داد که دو سرباز آمریکایی در حمله موشکی ایران به اردن کشته شدند.
ادامه حملات به عراق باعث شده است که شرکتهای انرژیِ بیشتری فعالیتهای خود را متوقف کنند. پس از توقف عملیات توسط «دانا گاز»، شرکت آمریکایی اچکیان (HKN) نیز در ۱۸ ژوئیه عملیات خود را متوقف کرد. شرکت «گلف کیستون» (Gulf Keystone) نیز با تکرار این تصمیم در ۲۰ ژوئیه، فعالیتهای خود را در میدانی نزدیک به دهوک (شهری در شمال اربیل) به حالت تعلیق درآورد. در همین حال، به گزارش رووداو در ۲۰ ژوئیه و بر اساس بیانیه وزارت برق عراق، این کشور به دلیل کاهش واردات گاز از ایران با بحران تولید برق مواجه است. از آنجا که تنگه هرمز همچنان بسته است، عراق به دنبال افزایش صادرات نفت از طریق سوریه است، اما سرمایهگذاری در زیرساختها برای تکمیل این فرآیند زمانبر خواهد بود.
نشریه «العربی الجدید» (The New Arab) استدلال میکند که عراق در بحبوحه درگیری با ایران، در حالِ یک «بندبازی دیپلماتیک» است. انتظار میرود علی الزیدی، نخستوزیر عراق که از یک سفر یک هفتهای به ایالات متحده بازگشته است، «روز پنجشنبه با پیشنهاد میزبانیِ مذاکرات آمریکا و ایران در بغداد» به ایران برود. الزیدی در ۲۰ ژوئیه با سفیر ایران در عراق دیدار کرد.
شفق نیوز در ۲۰ ژوئیه خاطرنشان کرد: «دولت عراق روز دوشنبه تایید کرد که با توجه به روابط متوازن این کشور با طرفهای مختلف، علاقه منطقهای و بینالمللی به نقشی که عراق میتواند در کاهش تنشها ایفا کند وجود دارد. این در حالی است که عراق تاکید میکند موضوع محدود کردن سلاح به دولت، با یک تصمیم مستقل ملی مدیریت میشود.» عراق به دنبال مهار شبهنظامیان عراقیِ تحت حمایت ایران و محدود کردن سلاحهای آنها زیر نظر کنترل دولت است؛ موضوع کلیدی مهمی که ایالات متحده در مذاکرات با عراق بر آن تاکید کرده است.
*گزارش از اسرائیل: ست جی. فرانتزمن (Seth J. Frantzman) عضو وابسته بنیاد دفاع از دموکراسیها (FDD) و یکی از همکاران نشریه Long War Journal وابسته به این بنیاد است. او خبرنگار ارشد و تحلیلگر خاورمیانه در روزنامه اورشلیم پست و نویسنده کتاب «جنگ ۷ اکتبر: نبرد اسرائیل برای امنیت در غزه» (۲۰۲۴) است.
قندیل پرس